AVM Güvenlik ve Emniyet Riskleri

18 10 2011 | Ekleyen: | Konu: AVM Güvenliği, Perakende Güvenliği

Gerçeklere Dayanan Eleştirel Bir Bakış

Hazırlayan: Ahmet Doğan, Sigma Risk Danışmanlığı

 

Tüketiciler, sayıları günümüz Türkiye?sinde yüzlerce olan AVM?lerin hangisine gideceklerini seçerken artık sadece içerideki mağazalar ve markalara bakmıyorlar. Alış Veriş Merkezi işletmecileri güvenlik ve emniyet risklerini bütüncül bir bakış açısıyla yönetmeli, yüzbinlerce insanın alış veriş, eğlence, yeme içme, tiyatro, sinema, sergi gibi faaliyetler için gittikleri bu mekanların  güvenli ve emniyetli hale gelmelerine önem vermeliler. 

İnsanlar Alış Veriş Merkezlerine birçok sebepten gidiyor. Adı üstünde, alış veriş, eğlence, yeme içme ve hatta bazı AVM?lerine tiyatro, sinema, sergi gibi kültürel faaliyetler için gidiliyor. Bazı AVM?leri sadece bulundukları semtlerin değil şehrin çekim noktası haline gelebiliyor. Istanbul?daki birkaç AVM övünülecek bir şekilde birçok dış ülkeden misafir ağırlıyor ve Türkiye?ye yadsınamayacak miktarlarda döviz kazandırıyor.

AVM?leri aynı zamanda farklı kesimlerden, çok farklı tüketici gruplarının biraraya geldiği, aynı ortamda zaman geçirdiği nadir yerlerden biridir. Bu açıdan bakıldığında irdelenmesi gereken  sosyolojik bir boyut da ortaya çıkıyor. Diğer taraftan bazı AVM?lerine, özellikle haftasonları Anadolu?nun herhangi bir orta ölçekte şehrinin nüfusu kadar insan ve aracın geldiğini düşündüğümüzde, birçok risk ortaya çıkıyor. 

Bunları, işletme ve finans boyutlarını bir kenara bırakırsak, temel olarak iki ana başlık ve alt başlıkları altında incelemek mümkün.

 

  • Güvenlik Riskleri
  • Emniyet Riskleri

 

Bu arada dilimizde bu iki kelimenin çoğunlukla yanlış veya ters kullanıldığını da hatırlatmak gerekir. Güvenlik İngilizce?de ?Security?, Emniyet ise ?Safety? anlamına gelir. Yani emniyet kemeri doğrudur ama Emniyet Müdürlüğü görev, yetki ve sorumlulukarı açısından Güvenlik Müdürlüğü olarak adlandırılmalıdır. İşyeri Sağılığı ve Güvenliği değil İşyeri Sağlığı ve Emniyeti olmalıdır.

 

Güvenlik Riskleri

AVM?lerinde temel güvenlik riskleri hırsızlık, yankesicilik, şantaj, toplumsal olaylar, terör ve sabotaj olarak özetlenebilir. 

Emniyet Riskleri

Yangın, özellikle kapalı garajlara LPG?li araçların girmesine izin veren veya müşteri kaybetmemek için göz yuman AVM?lerinde, oldukça yüksek bir risktir. Doğal afetler, deprem, sel, aşırı yağmur, dolu, kar ve fırtına derecesinde rüzgarlar da inşaat aşamasında ele alınması gereken ve AVM?nin bulunduğu coğrafi bölge ve noktanın meteorolojik yakın geçmiş kayıtları, şehir planlaması (veya planlanamaması) gibi faktörler açısından değerlendirilmelidir.

Geçtiğimiz günlerde başlattığımız ve devam eden ?Türkiye AVM Güvenlik, Emniyet ve Acil Durum Yönetimi Araştırması? çalışmamızın sonuçları Ekim ayında yayına hazır hale gelecektir. Bu çalışma, birer Tüketici olarak da uzmanlarımız tarafından sadece dışarıdan gözlemci olarak yapılmış ve hiçbir AVM Yönetimi ile temas kurulmamıştır. Çalışma kapsamında bazı tespitlerimizi paylaşmanın sektöre Güvenlik ve Emniyet Risk Yönetim Danışmanları olarak sorumluluğumuz olduğunu düşünüyoruz. 

Her ne kadar tüm AVM?ler kanun ve yönetmeliklere uygun bir şekilde inşa edilmiş, yangın sprinklerleri, acil/yangın çıkış kapıları, güvenlik sistemleri, CCTV sistemleri vb. gerekler yerine getirilmiş olsa da birçoğunda bunlar ya gerçek senaryolarla uygulanabilir veya kullanılabilirliği test edilerek kurgulanmamış ya göstermelik, ya zamanla kullanılamaz ya da yer ve şartlara uygun değil, ya da ihmal ve suistimale kurban oluyorlar. 

Birçok yerde Acil Çıkış kapıları ya kilitli ya da önlerinde yanıcı, parlayıcı maddelerle dolu çöp kutuları,  restoranların tüpleri gibi hiç orada olmaması gereken durumlarla karşılaşıyoruz. Bazı AVM?lerin Acil Durum Toplanma yerleri, açık havada da olsa, yakıt dolu araçların olduğu otoparklarda oluşturuluyor. Tabela, işaret veya mevsimsel  dekoratif malzeme arkasında kör kalmış kameralar gördük. Bir taraftan giriş kapılarında güvenlik kontrolü yapan Özel Güvenlik Personeli bulunuyor diğer taraftan AVM içerisinde patlayıcı, parlayıcı, yanıcı maddeler satılıyor. Hatta bazı AVM?lerde profesyonel düzeyde bıçak ve diğer kesici aletlerle silah satıldığını tespit ettik.  Bu tezatlar tespit edilmeli; ciddiyetle ve titizlikle gözden geçirilmeli ve bir an önce düzeltilmelidir.

Hemen hemen tüm AVM?lerde müşteri kaybetmeme uğruna güvenlik prosedürlerinden ve önlemlerinden taviz verilmekte ve hatta bizzat Özel Güvenlik Personeli bu konularda teşvik edilmektedir. 

Otopark yönetimi, güvenlik ve emniyet konularında uzman olmayan kişiler VALE hizmeti vermekte ve birçok lüks görünümlü amaLPG?li aracı kapalı otoparklara almaktadır.

İstanbul?un bilinen bir AVM?nde merdiven seperatörü arasından 2 hafta arayla düşen ve hayatını kaybeden iki  çocuk maalesef İş Sağlığı ve Güvenliği faktörleri düşünülmeden ve fonksiyonel olmayan iç dekorasyonun kurbanı olmuştur. 

AVM?lerde alınan yangın tedbirlerine rağmen en riskli yerler food courtlar olarak gözükmektedir. Mutfakların arkasında ne tehlikeler olduğu çok  göz önünde olmamakla birlikte, göz önünde gösteri yaparak Woc?larındaki yemeklerini açık alevde pişiren ve zaman zaman da alev topu yaratan Çin restoranları mutfakların arkasında neler olduğu hakkında bir fikir verebilir.

Caddebostan?daki kafede meydana gelen mutfak tüpü patlamasından, sandalyelere takıldığı için 5 metrelik mesafeden düz ayak caddeye çıkamadığı için yanarak hayatını kaybeden vatandaşımızın güvenlik kamerasına takılan görüntüleri içimiz burkmuştu. Bu tür olayların çok katlı, acil çıkış rotaları dekoratif kaygılarla işaretlenmemiş, masa sandalye ve dekoratif elemanlarla bloke edilmiş kaçış yolları olan ve göreceli daha kalabalık AVM?de meydana gelmesi halinde güvenlik kameralarının kaydedeceği görüntüler çok daha çan yakıcı olacaktır. 

Kargo ve mal sevkiyatı konusu ayrı bir uzmanlık ve donanım gerektirir. Ancak bu konuda da birçok AVM sınıfta kalmaktadır. Bir tesise bombalı saldırı ve benzeri şantaj ve tehdit yaratmanın en kolay yollarından biri zarf, paket ve koliler içerisinde gönderilen tehlikedir.

Alış Veriş Merkezleri çatıları altında ve çevrelerinde yüzbinlerce bebek, çocuk ve yetişkine , kısacası İNSAN?a hizmet vermektedir. İnsan?a  değeri, kalabalık yönetimi düşünülmeden güvenlik önlemleri sadece sahneye çıkana yönelik verilen konserlerle, dağıtılan puanlar, çekilişler ve hediyelerle değil AVM tüketicisi olarak öncelikle hepimizin güvenliği ve emniyeti gerçek anlamda sağlanarak verilmelidir. 

Bu da, güvenlik, emniyet, acil durum ve işletme yöneticilerinin entegre bir bakış açısıyla, mimari projeden planlama aşamasına, kapıların müşterilere açıldığı günden, işletme körlüğü ve tembellik, ihmalkarlık olmadan, her bir günü yeniden ele alarak sağlanabilir.

   

Tags:

Yorum Yapın